تارنمای جنبش رفراندم ـ گفتگو با مسئول تکنیکی سایت شصت میلیون اینفو

تلاش ـ آقای رحیمی شما یكی از افراد بسیار فعال و مدافع جنبش رفراندم هستید و در رابطه با سایت جنبش رفراندم زحمات زیادی را از همان آغاز بر عهده گرفته‌اید. لطفاً بفرمائید چه شد كه بیانیه فراخوان ملی برگذاری رفراندم را امضاء نمودید. خاطرتان هست كه این امر كی اتفاق افتاد؟

رحیمی ـ فكر می‌كنم دو هفته از انتشار این بیانیه گذشته بود. علت اینكه آن را بلافاصله امضاء نكردم، این بود كه نیاز به قدری تعمق داشتم. چون این بیانیه از ایران آمده بود. من مقداری حساس بودم كه بدانم چه كسانی از آن پشتیبانی می‌كنند و به چه منظوری اساساً این بیانیه منتشر شده است و سئوالاتی ازاین دست. اما مبانی‌ی اعلام شده در این بیانیه، اصولی بود كه من و حزبی كه سال‌هاست در آن فعالیت می‌كنم، از آن‌ها دفاع می‌كردیم. بعد از امضاء فراخوان، برای من مهم بود كه حمایت از این بیانیه نباید فقط محدود به امضاء گردد. باید در اشاعه و گسترش مبانی این فراخوان تلاش می‌شد. ما بیانیه را منتشر و پخش كردیم و این زمینه‌ای شد برای فعالیت‌های جدید من. پس از چاپ بیانیه، به انتشار گسترده‌تر اعلامیه جهانی حقوق‌بشر مبادرت كردیم. زیرا پافشاری بنیادین بیانیه فراخوان رفراندم بر اعلامیه جهانی حقوق بشر و اینكه قانون اساسی آیندة ایران باید مبتنی بر این اعلامیه باشد و همچنین امضای ده‌ها هزار نفر در پای آن، كنجكاوی و نیاز به آگاهی دقیقتر از مفاد این اعلامیه را در مردم برمی‌انگیخت و نیاز بود كه این اعلامیه بطور گسترده، حداقل به نسبت توان ما در دسترس عموم هموطنان قرار گیرد.

تلاش ـ آیا امضاء بیانیه فراخوان رهنمود حزب‌تان بود یا اینكه شما بصورت فردی چنین تصمیمی را گرفتید؟

رحیمی ـ البته وقتی دبیركل و شورای مركزی حزب امضاء خود را زیر اعلامیه یا بیانیه‌‌ای قرار می‌دهند، به منزله این است كه اعضای حزب ـ حداقل اكثریت آن ـ این عمل را تأئید می‌كنند. اما مبنا و درخواست فراخوان از همة ایرانیان در حمایت از بیانیه به بصورت فردی بود و ارتباطی با تشكل‌ها و احزاب نداشت لذا امضاء من و سایر اعضای حزب و پیوستن‌شان به این حركت كاملاً بصورت فردی است.

تلاش ـ آیا پس از انتشار بیانیه فراخوان برگذاری رفراندم بحثی در این مورد درون حزب صورت گرفت؟

رحیمی ـ بله بسیار زیاد!‌ انتشار این بیانیه تكان‌های شدیدی در حزب ما و فكر می‌كنم در احزاب و سازمان‌های دیگر هم ایجاد كرد. بحث‌ و گفتگو بسیار زیاد و بعضاً شدید هم بود. عده‌ای آن را “دست‌پخت“ جمهوری اسلامی می‌دانستند و چنین استدلال می‌كردند، كه اگر این بیانیه ارتباطی با طرفداران جمهوری اسلامی ندارد، چرا به امر جدائی دین از دولت در آن اشاره نشده است، چرا افرادی چون آقای سازگارا آن را امضاء كرده‌اند و... بحث‌هائی كه در كل جامعه جریان داشت طبیعی است كه بازتاب خود را در حزب ما نیز نشان می‌داد.

تلاش ـ بعد از امضاء بیانیه چه اقداماتی در جهت پیشبرد و گسترش آن انجام دادید؟

رحیمی ـ هنگامیكه بیانیه فراخوان را امضاء كردم، مسئول شاخة حزب در استكهلم بودم، در شاخة با كسانی كه طرفدار بیانیه و فراخوان بودند، تصمیم گرفتیم، كمیته‌ای فراحزبی با شركت دیگر ایرانیان تشكیل دهیم. در همین زمان به همت دوستانی چون آقایان عطری، آهی، بیت‌الهی و بیژن مهر و افراد دیگر كنفرانسی در دالاس برگذار شد و پس از این كنفرانس كار اصلی کمیته‌های پشتیبانی آغاز گردید. در این كنفرانس، بر روی ضرورت فراحزبی بودن، غیرهرمی بودن و بست‌پذیری كمیته‌های پشتیبانی تكیه شد و این تكیه طبعاً‌ امر ضرورت همكاری نیروهای گوناگون را مطرح می‌كرد. در سوئد هم افراد زیادی از برگزاری جلسه‌ای به منظور تشکیل کمیته رفراندم استقبال کردند، بعد از دو ماه تلاش توانستیم با حضور بیش از ٥٠ نفر و دعوت از آقای باقر پرهام و دو تن از نمایندگان پارلمان سوئد، اولین جلسه پشتیبانان طرح فراخوان رفراندم را در استکهلم برگزار کنیم. آقای باقر پرهام كه از بیانیة فراخوان حمایت كرده بود و دیگر مهمانان در زمینه مفاد و مبانی و اهداف فراخوان در میان ما سخنرانی کردند. در همان جلسه، کمیته رفراندم استکهلم، اپسالا و وسترس را با رای‌گیری تشکیل دادیم، بعد هم كمیته پشتیبانی در شهری كه خودم اقامت دارم تشكیل شد. بتدریج به تعداد كمیته‌های پشتیبانی افزوده می‌شد. در همین زمان‌ها بود كه بحث‌های زیادی حول سایت 60000000.com پیش آمد. گله‌مندی‌های زیادی مبنی براینكه سایت 60000000.com همة نقطه نظرها را در مورد جنبش رفراندم، حتی بسیاری از مقالات و مطالبی كه در حمایت از این جنبش بود منعكس نمی‌كند، وجود داشت. بتدریج نمایندگان كمیته‌های پشتیبانی در ارتباط با هم قرار گرفته و هر دو هفته یكبار جلسات پالتاكی منظم برگذار می‌گردید. در این جلسات نیز مرتباً اعتراضات نسبت به نحوة كار سایت صورت می‌گرفت و این اعتراضات به دست‌اندركاران سایت نیز منتقل می‌شد. البته در همان آغاز سایت 60000000.com به روی هموطنان در ایران بسته شد و از این طریق عرصة عمل جنبش و تأثیرگذاری آن محدود شد.

تلاش ـ جریان شكل‌گیری سایت 60000000.info در كنار سایت قبلی چگونه بود؟

رحیمی ـ كمیته‌های پشتیبانی از میان خود یك شورای موقت اجرائی انتخاب كرده بودند. كه گروه‌های كاری مختلف مثل؛ تبلیغات، تشكیلات، مالی و... را سرپرستی می‌كردند. علاوه بر اعضای شورای موقت، افرادی نیز برای رایزنی و همفكری و یاری به این كمیته‌ها انتخاب شده بودند. در همین كمیته‌ها ما با این فكر و پرسش روبرو شدیم كه چنانچه اتفاقی برای سایت 60000000.com پیش آید، چه می‌شود و تكلیف چیست؟ رابطه ما با ٣٥ هزار نفری كه این بیانیه را امضاء كرده‌اند و طبعاً از ادامه كار حمایت می‌كنند، چگونه برقرار خواهد ماند. این پرسش‌ها و نگرانی‌ها با كمیته‌های مختلف در كشورهای دیگر مثل آمریكا، فرانسه، انگلیس و... در میان گذاشته شد. در پروسه رد و بدل نظرها به این نتیجه رسیدیم كه باید در كنار سایت 60000000.com، سایت كمكی دیگری تدارك دیده شود، تا چنانچه به هر دلیلی سایت اصلی نتوانست به فعالیت خود ادامه دهد، سایت كمكی بلافاصله بدون اینكه توفقی در كار ایجاد شود، جایگزین آن گردد. بالاخره نتیجه این شد كه توسط ما یعنی كسانی كه با سایت قبلی هم همكاری می‌كردیم سایت 60000000.info پایه‌گذاری شود. این سایت طوری برنامه‌ریزی شده بود كه اگر كسی روی آن می‌رفت بطور اتوماتیك به روی سایت 60000000.com هدایت می‌شد. اما در این فاصله در یك كار شبانه‌روزی بسیار فشرده موفق به جمع‌آوری امضا‌ها و آدرس‌های ایمیلی حمایت‌ كنندگان بیانیه شدیم.

تلاش ـ آیا موفق شدید میزان حمایت‌های واقعی اینترنتی را از این بیانیه و فراخوان مشخص كنید؟

رحیمی ـ حدود ٢٠ درصد در تماس‌ها و ارتباط‌ گیریها به ایمیل‌های ما پاسخ ندادند. البته این ٢٠ درصد هم می‌تواند در زمان خود امضای واقعی بوده باشد، این چیزی نیست كه قابل اثبات باشد. نکته مهم این است كه بیش از 80 درصد ایمیل‌های ارسالی ما درست بوده و می‌شود با این افراد تماس گرفت. در هرصورت ما موفق شدیم بایگانی منظمی ایجاد كرده و تمام فعل و انفعالات قبلی از جمله بیش از ٩٥ درصد از مقالات و مطالب پیرامون جنبش‌ رفراندم را جمع‌آوری كنیم.
متاسفانه چند ماه قبل یعنی چند روزی قبل از برگزاری کنگره بروکسل مشاهده كردیم ـ همانگونه كه شما و دیگران هم ملاحظه نمودید ـ سایت 60000000.com از فعالیت باز ایستاد. یعنی روی آن نوشته شده بود كه تا اطلاع ثانوی به دلیل مسائلی كه پیش آمده این سایت بسته می‌شود. البته ما نفهمیدیم كه این مسائل چه بود، اما جائی هم برای توقف كار نبود، حركتی كه با امضای ده‌ها هزار نفر و با امیدهای بسیار شروع شده بود، نباید متوقف می‌شد. این نظر كمیته‌های پشتیبانی بود. لذا همان شبی كه حركت سایت قبلی قطع و اعلام شد، سایت 60000000.info جایگزین شد و شروع به كار كرد. تنها تفاوت در علامت آن یعنی “دوانگشت“ روی مهر است.

تلاش ـ در حال حاضر مسئولیت این سایت به عهده چه كسی است؟

رحیمی ـ كارهای تكنیكی آن را من انجام می‌دهم. اما مسئولیت اصلی آن به عهدة من نیست. با برگزاری كنگره بروكسل كه بانیان آن كمیته‌های پشتیبانی بودند، كمیته مركزی گزینش شد و آنها از سوی آن كنگره مسئولیت یافتند، هیئت اجرائی را انتخاب كنند. در حال حاضر مسئولیت اصلی این سایت بر عهده هیئت اجرائی و زیر نظر كمیته مركزی است. البته همیشه این امكان وجود دارد، كسانی كه كارهای تكنیكی سایت را انجام می‌دهند، بتوانند خللی در پیشبرد كار سایت بوجود آورند، برای جلوگیری از چنین امری دو سایت كمكی دیگری تدارك دیده شده است كه بلافاصله می‌توانند جایگزین سایت فعلی شوند. به این ترتیب سعی می‌شود كه جلو توقف كار گرفته شود.

تلاش ـ چند ساعت از روز وقت شما صرف كار سایت می‌شود؟

رحیمی ـ البته موضوع، تنها محدود به كار سایت كه در میدان دید افراد قرار دارد، نمی شود. اشتغالات بسیار دیگر كناری وجود دارد مانند تهیه امكانات پالتاكی برای تماس‌ها و نشست‌ها. سه ما قبل از برگزاری كنگره جنبش رفراندم شاید روزانه ١٥ ساعت وقت می‌گذاشتیم. فشار شدیدی روی افرادی چون من كه در این عرصه كار می‌كردیم وارد می‌شد. اما پس از گزینش ارگان‌های جنبش كه توسط كنگره صورت گرفت تا حدود زیادی از فشار كار كاسته شد. با وجود این اگر روزی جنبش رفراندم بخواهد و بتواند در تمام ظرفیت خود كار كند، مسلماً مجموعة فعلی كافی نخواهد بود ما به تیمی احتیاج داریم با افرادی تمام وقت و حرفه‌ای. كار ما امروز كاملاً داوطلبانه است. همكاران من در حال حاضر حدود ٢ تا ٣ ساعت روزانه از وقت خود را به این امر اختصاص می‌دهند. خود من حداقل باید ٦ ساعت از روز را به این كار اختصاص دهم و تا همین اندازه هم اصلاً پاسخگوی نیازها نیستم. امكانات محدود مالی نیز فشاری مضاعف است بر روی كار ما.

تلاش ـ در همان ماه‌های نخست انتشار بیانیه بحثی پیش آمد در مورد عدم انتشار آمار صحیح تعداد امضاء كنندگان از بیانیه. ابعاد این قضیه چه بود؟

رحیمی ـ با توجه به ابنكه ما مجموعة اطلاعات را از خود سایت 60000000.com گرفتیم، باید بگویم، نتیجه همانی است كه در سایت منعكس شده بود. البته اینكه در بیرون چه گذشته ما هیچ اطلاعی نداریم. فكر نمی‌كنم امضاها بیش از آنچه كه در سایت منعکس شد، بوده باشد. بنظر می‌رسد مشكلات و محدودیت‌های تكنیكی دلیل اصلی بوده است. یعنی Database سایت به لحاظ تكنیكی ظرفیت پاسخگوئی به همه امضاها را در موقعی كه زیاد بود، نداشت. چیزی حدود چهار هزار نفر از امضاء كنندگان را ما توانستیم پیدا كنیم كه نامشان در Database نیامده بود. ما از وجود امضاهای حمایتی آنها از طریق دوستان‌اشان، تشكل‌ها، نوشته‌ها و مقالات مطلع شدیم. به همین خاطر من بجای اینكه بدبین باشم باید بگویم مشكل بیشتر تكنیكی بود. مضافاً اینكه معمولاً افراد داوطلب در آغاز كار شور و شوق بیشتری دارند و منظم‌تر و با دقت‌ بیشتر كار می‌كنند، اما بتدریج و به مرور زمان كارها به دقت روزهای نخست دنبال نمی‌شود. ضمنا فراموش نشود، سایت 60000000.com بدست جمهوری اسلامی به روی هموطنان در همان روزهای نخست بسته شد. همة این نارسائی‌ها و كاستی‌ها را اگر در كنار هم بگذاریم متوجه می‌شویم كه امضاها می‌توانست در تعداد بسیار بیشتر بازتاب یابند.

تلاش ـ در سایت 60000000.info ما شاهد هستیم كه علاوه بر امكانات نوشتاری از امكانات صوتی و تصویری نیز بهره‌برداری می‌شود. آیا چنین امكاناتی را سایت قبلی نداشت؟

رحیمی ـ البته آنها هم به این امكانات دسترسی داشتند. شاید دوستان چندان علاقه‌ای برای بهره‌گیری نداشتند. اما خود من با توجه به اینكه پیش از پرداختن به كار كامپیوتر در زمینه كارهای صوتی و تصویری و ادیت فیلم علاقمندی‌هایی داشتم و این علاقمندی را نیز در زمینه‌های سیاسی و فعالیت‌های برخی از اندیشمندان و چهره‌های فكری و فرهنگی‌امان بكار می‌گرفتم، طبعاً از امكاناتی در این زمینه‌ها برخوردار بودم. در تجربه هم به این نتیجه رسیدم كه بسیاری از هموطنان بجای خواندن مطالب ترجیح می‌دهند، سخنرانی‌ها را از طریق صوت یا تصویر دنبال كنند. بسیاری از افراد سخنرانی‌ها را بر روی CD ضبط كرده و در ماشین، هنگام رانندگی گوش می‌دهند. خوب این تجربه‌ها و دریافت‌ها ما را وادار می‌كرد كه محصول فعالیت‌های سیاسی، فرهنگی. نظری جامعه سیاسی، روشنفكری ایرانی را ـ البته تا جائیكه در توانمان بود ـ بصورتی كه متقاضی ایرانی می‌خواهد در اختیارش قرار دهیم. البته لازم به تذكر است كه سایت 60000000.com خیلی پیشرفته‌تر از 60000000.info بود. از Database و سیستم دینامیك برخوردار بود. شاید ما هم بتوانیم با نظمی كه در درون جنبش در حال شکل گیری است، بتدریج به آن امكانات تكنیكی دسترسی پیدا كنیم.

تلاش ـ با توجه به اینكه شما از سه امكان نوشتاری، صوتی و تصویری برخوردارید، اما گفته می‌شود در سایت پیشین مطالب خیلی سریعتر به روز می‌شد این امر چه علتی دارد؟ علاوه براین لطفاً بفرمائید حیات و جذابیت سایت به چه اموری بستگی دارد؟

رحیمی ـ طبیعی است كه حیات این سایت به ادامة جنبش بستگی دارد. نیاز مراجعه كنندگان به سایت در درجة نخست اطلاع از اخبار جنبش و تحولات درونی آن است. باید توجه داشت كه این سایت یك وسیلة خبررسانی عمومی نیست، برای چنین اموری طبعاً سایت‌های دیگری وجود دارند. در هر حال برای خبررسانی ما نیازمند همكاریهای گسترده‌تری هستیم، با امكانات محدود، افراد فعال در این بخش باید داوطلبانه كار كنند. انجام امورف منظم و دائمی با نیروئی که بصورت داوطلبانه و هر زمان که وقت آزاد باشد و...، تركیب بسیار مشكلی است. طرفداری از یك جنبش یا فعال بودن در جنبش رفراندم الزاماً به معنای این نیست كه افراد بخواهند وقت زیادی را به امر پیشبرد كار اختصاص بدهند. این نوع همكاری كه داوطلبانه است با کار حرفه‌ای در احزاب سیاسی متفاوت است.
اما نكته دیگری را که باید در اینجا در این رابطه یادآوری کنم این است که برخلاف آغاز كار جنبش رفراندم که همه عکس‌العمل نشان داده و مطلبی در باره آن می‌نوشتند و یا گفتگو می‌کردند، فعلاً خیلی‌ها سكوت اختیار کرده‌اند!

تلاش ـ می‌گویند. سایت به مثابه قلبی است كه خون به پیكر جنبش می‌رساند، با این گفته چقدر موافقید؟

رحیمی ـ چندان موافق نیستم. هر چند سایت نشان می‌دهد كه جنبش جریان دارد، اما حركت جنبش از سایت نیست. حركت اخذ شده از نیروهای حاضر در جنبش است. موتور محرکه جنبش، فعالیت كمیته‌های پشتیبانی، مبارزات دانشجویان، زنان و مبارزات مردم در داخل و خارج كشور می‌باشند. اینها هستند كه حیات جنبش رفراندم را تضمین می‌كنند. اما این گفته تا این حد می‌تواند درست باشد كه سایت بازتاب دهندة حركت و حیات جنبش است. در این حد با آن موافقم.

تلاش ـ هزینه‌های این سایت چگونه و از چه طریقی تأمین می‌شود؟

رحیمی ـ تا كنون هرچه بوده توسط خود افراد حاضر در این فعالیت‌ها یعنی اعضای فعال جنبش رفراندم تأمین شده است. خود كمیته‌های پشتیبانی هزینه این مبارزه را پرداخته‌اند. البته از نظر مالی مشكلات فراوان است. تأمین مالی یكی از معضلات اصلی ماست.

تلاش ـ آقای رحیمی كلام آخر؟

رحیمی ـ امضای هزاران نفر پای بیانیه رفراندم سندی است در تأئید اعتبار و اهمیت این حركت در اپوزیسیون. ظرف این ٢٧ سال هیچ حركتی از نظر استقبال مردم با آن برابری نمی‌كند. در چارچوب این جنبش امكان همكاری تك تك آزادیخواهان از هر جریان فكری ـ سیاسی فراهم است. افرادی متاسفانه دست به تبلیغات ناشایستی می‌زنند و می‌گویند، این حركت “حزبی“ است یا حزبی شده است. در برابر چنین تبلیغاتی چه می‌توان گفت جز اینكه؛ در كنار گود نشستن و تنها تهمت زدن و ایراد گرفتن چه فایده، آیا بهتر نیست، نیروهائی كه به دمكراسی، حقوق بشر و تمامیت ارضی ایران پای‌بندند، بیایند و نگذارند جنبش از مسیر اصولی خود منحرف شود؟!

تلاش ـ با سپاس از شما، آقای رحیمی